Şömine yaptırırken nelere dikkat edilmeli?

Bir şömine, evin en uzun ömürlü parçalarından biridir; bir kez yapılır ve yıllarca kullanılır. Bu yüzden karar vermeden önce yalnızca nasıl görüneceğini değil, nasıl çalışacağını da düşünmek gerekir. Şömine yaptırmadan önce konuşmanız gereken konuları, sıralarıyla birlikte aşağıda topladık.

1. Önce baca

Şöminenin kalbi bacadır. Duman yapan, iyi yanmayan ya da odayı ısıtmayan şöminelerin çoğunda sorun ocakta değil, bacadadır.

• Baca var mı? Müstakil evlerde çoğu zaman dış duvardan ya da çatıdan paslanmaz çelik bir baca çıkarılabilir. Apartmanlarda bacanın varlığı, yönetmeliğe uygunluğu ve yönetimin izni önceden netleşmelidir.
• Kesit ve yükseklik: Baca, ocağın büyüklüğüne uygun çapta ve yeterli yükseklikte olmalıdır. Kısa ya da dar bir baca çekmez.
• Çatıdaki çıkış: Baca ucu, mahyanın ve çevredeki engellerin rüzgâr etkisinden kurtulacak yükseklikte olmalıdır; aksi hâlde rüzgâr dumanı geri iter.
• Eski baca: Mevcut bir bacayı kullanacaksanız, içine paslanmaz çelik boru geçirmek hem çekişi hem de güvenliği artırır.

2. Açık ocak mı, hazne mi?

Açık şömine ateşi doğrudan görmenin ve çıtırtısını duymanın keyfini verir. Ama ısısının büyük kısmını bacadan kaybeder, kıvılcım sıçratabilir ve odanın havasını çeker.

Hazneli şömine ise döküm ya da çelik bir gövde ve cam kapaktan oluşur. Odunu kontrollü yakar, çok daha verimli ısıtır ve güvenlidir. Kapak camından ateş yine görünür.

Isınma için şömine istiyorsanız hazneli bir sistem öneriyoruz. Yalnızca akşamları, keyif için yakılacak bir şömine istiyorsanız açık ocak da iyi bir seçim olabilir.

3. Yer seçimi

• Şömine, oturma düzeninin odağında ama geçiş yolunun dışında olmalı.
• Pencere ve kapıların hava akımı ateşi etkiler; kapıya çok yakın bir şömine duman yapabilir.
• Zemin, şöminenin ağırlığını taşıyabilmeli. Doğal taş kaplamalı büyük şömineler yüzlerce kilo ağırlığa ulaşabilir.
• Odanın, yanma için yeterli hava alabilmesi gerekir. Çok sıkı yalıtılmış evlerde dışarıdan hava beslemesi düşünülmelidir.

4. Görünmeyen güvenlik ayrıntıları

• Yalıtım: Hazne ile duvar arasında yanmaz taş yünü ve ısı yansıtıcı katman bulunmalı; arka duvar ve yakındaki ahşap ısınmamalı.
• Güvenli mesafe: Ahşap tavan, kiriş, raf ve perde gibi yanıcı malzemelerle arada, üreticinin belirttiği mesafe bırakılmalı.
• Ocak önü: Şöminenin önünde, sıçrayan kıvılcıma karşı yanmaz taş ya da seramik bir eşik olmalı.
• Baca bağlantısı: Hazneden bacaya giden bağlantı sızdırmaz olmalı; duman odaya kaçmamalı.

Bu ayrıntılar kaplamanın arkasında kaldığı için sonradan görülemez. Bu yüzden yapım sırasında sorulması ve fotoğraflanması gereken işlerdir.

5. Kaplama ve görünüm

Kaplama, şöminenin karakterini belirler:

• Doğal taş: Kalker ya da kayrak taşıyla örülmüş, sıcak ve kalıcı bir görünüm.
• Kireç sıva: Yalın, yumuşak dokulu, Akdeniz evlerini hatırlatan bir yüzey.
• Büyük ebatlı porselen: Modern, derzsiz ve temizliği kolay bir görünüm; lineer haznelerle çok iyi uyum sağlar.

Şömine gövdesini tavana kadar yükseltmek odayı daha yüksek gösterir. Yanına odunluk nişi ya da oturma bankı eklemek, şömineyi odanın bir parçası hâline getirir.

6. Kullanım ve bakım

• Kuru odun yakın. Nemli odun iyi yanmaz, çok duman yapar ve bacada kurum biriktirir.
• Bacayı her yıl temizletin. Kullanım sezonundan önce bir kez temizlik, baca yangını riskini azaltır.
• İlk yakmada acele etmeyin. Yeni yapılmış bir şöminenin harcı ve kaplaması birkaç gün kurumalı; ilk ateşler küçük olmalı.

Şömine yaptırmayı düşünüyorsanız, evinizi ve bacanızı yerinde görmemiz ilk adım. Keşif ücretsiz; size uygun ocak tipini, bacanın nasıl çıkacağını ve kaplama seçeneklerini çizim ve yazılı teklifle birlikte sunuyoruz.